Τ ο  χ ρ ο ν ι κ ό    ε ν ό ς   π ρ ο α ν α γ γ ε λ θ έ ν τ ο ς    θ α ν ά τ ο υ 

Τις περασμένες δεκαετίες, το «Δελτίο καιρού», πριν ακόμη αναχθεί σε εμπορεύσιμο φετίχ ανόδου της τεστοστερόνης των μηχανών της AGB συνοδευόταν και από το «Δελτίο θυέλλης». 

Αντίθετα, ειδικό «Δελτίο  καλοκαιρίας» ουδέποτε καθιερώθηκε έστω και για λόγους ψυχολογικής προδιάθεσης των  πληγέντων από τους θυελλώδεις ανέμους.

Επιχειρώντας την αντίστροφη αναγωγή του ανωτέρω παραδείγματος στην προκείμενη οικονομική κρίση, διαπιστώνουμε την εξαγγελία «δελτίων καλοκαιρίας», διεθνώς, από διάσημους οικονομολόγους, που  οριοθετούν το τέλος της ύφεσης, προεξοφλώντας  ευόδωση  ευσεβών πόθων.  

Διότι, προφανώς, όλοι απευχόμαστε τη διαιώνιση  της απροσδιόριστης αυτής οικονομικής  λαίλαπας, που  αναμένεται να δημιουργήσει το 2009, σύμφωνα με την Κομισιόν, μια στρατιά 3.500.000 ανέργων στην Ευρώπη (για 8.000.000 μιλούν τα Ευρωπαϊκά  Συνδικάτα),  ενώ ήδη τα ποσοστά  πτώχευσης  αγγίζουν το 11%.

Μολονότι, λοιπόν, το παγκόσμιο κραχ του Οκτώβρη του 2008, δεν προαναγγέλθηκε, σε αντίθεση με τα «δελτία θυέλλης»,  αρκετοί είναι οι οικονομολόγοι προάγγελοι του τέλους  αυτής της κρίσης, η οποία στη χώρα μας ακόμη βρίσκεται στα σπάργανα. Εδώ η μπάντα παιανίζει «το χρονικό ενός προαναγγελθέντος  θανάτου», όπως στο έργο του κολομβιανού νομπελίστα  Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, ενώ τα δύσκολα  έπονται.

Αδιαφιλονίκητη, ασφαλώς, είναι η πεποίθηση πως η παγκόσμια ύφεση βρίσκεται σε εξέλιξη. Και καμία κρίση δεν ξορκίζεται με αγιαστούρες ούτε ξεπερνιέται με θεωρητικές προαναγγελίες. Απαιτεί μέτρα άμεσης δράσης, όπως στις ανεξέλεγκτές πυρκαγιές, πριν η φωτιά μαινόμενη και ανυποχώρητη αφήσει μόνο καμένη γη.

Κι επειδή τυχαίνει να ζούμε στη χώρα του σοφού Σόλωνα που έδωσε στο βασιλιά Κροίσο, τη γνωστή απάντηση: «Μηδένα προ του τέλους μακάριζε» ( και στη νεοελληνική: κανένα μη θεωρείς ευτυχισμένο πριν δεις το τέλος του) αντί της αναμενόμενης κολακείας, προκαλώντας τη  δυσμένεια του βασιλιά, το λογικό είναι  ούτε εφησυχασμός να  επικρατεί  ούτε η δαιμονολογία να αποθρασύνεται.  Να μη  χαλαρώνει η επαγρύπνηση  αλλά και να μη χάνονται οι ευκαιρίες.

Πως βαδίζουμε σε απάτητα μονοπάτια είναι κοινώς αποδεκτό. Η πορεία αυτής της κρίσης δεν ακολουθεί την πεπατημένη. Το τέλος της, απροσδιόριστο χρονικά,  θα εξαρτηθεί από πλήθος ορατών ή αδιευκρίνιστων για την ώρα παραμέτρων. Πριν, λοιπόν  βιώσουμε το τέλος, πριν  βάλουμε το χέρι  στο αποτύπωμα των καρφιών,  «επί τον τύπον των ήλων», αρχαιοπρεπέστερα,  η φιλοσοφία του: «μηδένα προ του τέλους μακάριζε» μπορεί και να αποβεί χρήσιμη τροχοπέδη στην καθοιονδήποτε τρόπο υπέρβαση του μέτρου.

 

 

 

Α ν ά σ τ α σ η   ε υ ω χ ί α ς,   μ ε τ ο χ έ ς   κ α ι   ο β ε λ ί α ς


Ωστόσο, μέσα στην κρίσιμη αβεβαιότητα των καιρών, αναζητώντας ένα μέτρο σύγκρισης για την άνευ προηγουμένου οικονομική κρίση, που μαστίζει ολόκληρο, σχεδόν, τον πλανήτη, στρέφουμε, συχνά, ως άλλοι Γαλιλαίοι την πρισματική διόπτρα  στο ιστορικό κραχ του περασμένου αιώνα, μολονότι η σύγκριση αφορά ανομοιόμορφα και ανομοιογενή μεγέθη και χαρακτηριστικά.  Σα να επιχειρούμε σύγκριση ανάμεσα σε ένα κόκκο πιπέρι και σε ένα καρύδι.  Ανεξάρτητα, όμως, η συγκριτική προσέγγιση διευρύνει την οπτική μας γωνία.   

Έτσι, στην Ελλάδα του 1930, μεσούσης της οικονομικής κρίσης,   Ανάσταση και  Χρηματιστήριο παρουσιάζουν αξιοπρόσεκτα σημεία σύγκλισης με το 2009:

 Η Ανάσταση, ημερολογιακά, (20 /4/ 1930), συμπίπτει με τη φετινή, με απόκλιση τριών ημερών.
 Το Χρηματιστήριο, παρά τη διεθνή ύφεση σημείωνε ζωηρή άνοδο.
 Η Ανάσταση γιορτάστηκε διττά:  χριστιανικά και χρηματιστηριακά, κυριολεκτικά και μεταφορικά.
 Τη Μεγάλη Παρασκευή ισχυρός σεισμός συγκλόνισε τη χώρα ( που εφέτος έπληξε την Ιταλία).
 Τη μεγαλύτερη άνοδο παρουσίαζαν οι μετοχές της Εθνικής Τράπεζας.
 
            
 
 
Σύμφωνα με την εφημερίδα Ριζοσπάστης της 20ης Απριλίου 1930, σε άρθρο της με τίτλο «Τι δε θα φάει σήμερα η φτωχολογιά» στην αγορά υπήρχε επάρκεια αγαθών αλλά εξαιτίας της δυστυχίας που μάστιζε τις εργατικές τάξεις  η κίνηση ήταν μικρή και η κατανάλωση ελάχιστη. 

Οι τιμές των κρεάτων και άλλων τροφίμων  κατά το Πάσχα διαμορφώθηκαν ως εξής:

αρνί 32 δραχμές το κιλό,
μοσχάρι 28 δραχμές, 
τυρί φέτα 28 δραχμές ,
αγκινάρες 1,5 δραχμές η μία,
πορτοκάλια μέχρι 3 δραχμές το κιλό,
πατάτες 6 δραχμές,
κολοκύθια 10 δραχμές,
αλεύρι 9,60 δραχμές,
ζάχαρη 18,60 δραχμές,
μαρούλια 2 δραχμές το ένα  και  φθηνότερα όλων
τα σκόρδα προς 1 δραχμή το ένα. 
 

 
                                                    Ναύπλιο, Πάσχα 1930
 

Από τον Τύπο της εποχής, μάλιστα, πληροφορούμαστε πως το Χρηματιστήριο λειτούργησε ακόμη και το Μεγάλο Σάββατο, έστω και  για μισή ώρα.

Την εποχή εκείνη συνολικά διαπραγματεύονταν 22 κρατικά δάνεια στο Ελληνικό Χρηματιστήριο και 4 διαπραγματεύονταν στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου.

Στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου διαπραγματεύονταν δύο δάνεια του 1914 και του 1920 και οι μετοχές των εταιριών: ΟίνωνΤράπεζας Ανατολής, Σιδηροδρόμων Θεσσαλίας και ΣΠΑΠ.

Επίσης ήταν εισηγμένες οι  15 ακόλουθες τράπεζες: Εθνική, Αθηνών, Ανατολής Εμπορική, Πειραιώς, Λαϊκή, Γενική, Βιομηχανική, Κεντρική, Κοσμαδόπουλου, Θεσσαλίας, Χίου, Κτηματική και Ε.Ε.Προν. 

Η μετοχή της Εθνικής Τράπεζας βρισκόταν στην κορυφή  και έκλεισε τη μέρα της Ανάστασης στις 63.500 δραχμές.  Αξιοπρόσεκτο είναι το γεγονός πως οι τιμές των μετοχών όλων των άλλων τραπεζών  κυμαίνονταν  κάτω από τις 1000 δραχμές . 
 

Την Κυριακή του Πάσχα, 20 Απριλίου του 1930, η  εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ, κυκλοφόρησε κανονικά. Στο παρακάτω μονόστηλο σχολίαζε την ανοδική κίνηση της Μεγάλης Εβδομάδας:

 

 

 

 

 

Γ ο λ γ ο θ ά ς   ή  « κ ρ α ν ί ο υ    τ ό π ο ς »

 

Φυσικά,  όταν στην Ελλάδα το Πάσχα συμπίπτει με ανοδικό ξέσπασμα του Χρηματιστηρίου, καλή ώρα, χρειάζεται η γραφίδα ενός Τολστόι για να περιγράψει την ευωχία  των Ελλήνων, με την ίδια γλαφυρότητα που το 1899 συνέγραψε το ομώνυμο πόνημά  του, την «Ανάσταση».
 
Μόνο που ο Τολστόι,  ανηφορίζοντας το Γολγοθά, πριν τη δική του «Ανάσταση», παρότι «εξ απαλών ονύχων» αριστοκράτης,  μαστιγώνει την κοινωνική αδικία, τη διαφθορά, τη ματαιοδοξία, τη σπατάλη και γενικά την υπερβολή, όπου κι αν τις συναντά: στο  κράτος, στην Εκκλησία, στους πλούσιους αλλά και στο λαό. Αυτή την άλλη Ανάσταση ευαγγελίζεται στο δημόσιο βίο και στο ανθρώπινο πνεύμα.

Η παγκόσμια Οικονομία, εσταυρωμένη εφέτος ανηφορίζει το  Γολγοθά της κρίσης προσβλέποντας σ΄ ένα  θαύμα  Ανάστασης. 

Η μικρή Ελλάδα, όπως και το 1930,  ανασταίνει το Χρηματιστήριό της  έντρομη στη θέα του Γολγοθά της, που στα εβραϊκά σημαίνει  «κρανίου τόπος»…. Ένστικτο αυτοσυντήρησης ή ισορροπία τρόμου;

 «Είναι απίστευτοι  αυτοί οι Ρωμαίοι (Ρωμιοί)» !
 
Καλή Μεγάλη Εβδομάδα!
 
 
 
* Περισσότερα στοιχεία για το θέμα θα βρείτε στο Λεύκωμα: Αγώνας Ευθύνης, Σωματείον Χρηματιστηρίου Αθηνών.
 

Καλημέρα σε όλους τους καλούς φίλους του μπλογκ !

Με την ευχή να αξιοποιήσουμε χρόνο και μυαλό τις μέρες που έρχονται και για τη χρηματιστηριακή μας ευωχία,  που η απαντοχή της  μας έχει μαζέψει σ΄αυτή τη γειτονιά και για  επανεξέταση  της στάσης μας απέναντι στη ζωή, στην κοινωνία,  στα παιδιά,  με υπευθυνότητα και συναίσθηση καθήκοντος απ΄ όποιο μετερίζι κι αν αγωνιζόμαστε... Έχει ανάγκη ο τόπος μας κι ο κόσμος όλος ...

Καλό σας πρωινό!

Goldmine